DayThat.comDạy Thật
Nói chuyện với giáo viên và nhà trường

Thắc mắc điểm bài kiểm tra của con: hỏi cô để hiểu chỗ sai, không để đòi điểm

Thấy bài con làm đúng mà bị trừ điểm: ngồi cùng con đọc lại bài trước, để con tự hỏi thầy cô nếu đã lớn, nhắn cô bằng câu hỏi cụ thể và chấp nhận câu trả lời.

Inside an empty classroom after school, a Vietnamese mother in a pale blue blouse and a teacher share a student desk over a blank notebook, warm afternoon light

Khi thấy bài kiểm tra của con có chỗ chấm chưa hợp lý, hãy ngồi cùng con đọc lại bài trước, để con lớn tự hỏi thầy cô trước, và nếu cha mẹ cần hỏi thì hỏi riêng bằng một câu cụ thể như "câu 3 cháu sai ở bước nào để em kèm cháu"; mục đích là hiểu con thiếu chỗ nào, không phải đòi thêm điểm. Phần lớn những chỗ tưởng chấm sai hoá ra là cách trình bày, một bước bị bỏ, hay một yêu cầu của đề mà con đọc lướt.

Còn nếu đúng là cô nhìn nhầm, cô sẽ sửa, và chuyện kết thúc nhẹ nhàng khi câu hỏi được đặt đúng cách. Thứ làm hỏng mọi thứ là chụp bài gửi vào nhóm lớp, hay nhắn cô giọng chất vấn. Bài này đi từng bước: đọc bài với con, phân biệt sai thật và sai cách trình bày, ai hỏi, hỏi thế nào, và làm gì với câu trả lời.

Trước khi hỏi ai: đọc lại bài cùng con

Chọn lúc con không còn buồn vì điểm. Đừng ngồi xem bài ngay lúc con vừa đưa ra, khi con đang lo bị mắng. Để tới tối, sau bữa ăn, nói: "Mình xem lại bài này cùng nhau nhé, mẹ muốn hiểu con làm thế nào chứ không phải để trách."

Để con giảng lại câu bị trừ điểm. Chỉ vào câu đó và hỏi: "Con giảng cho mẹ nghe con làm câu này thế nào, như giảng cho em con ấy." Khi con nói to từng bước, nhiều khi chính con dừng lại: "À, con quên đổi đơn vị." Đó là lúc cả nhà hiểu ra mà không cần hỏi ai. Nếu con vẫn nói một mạch đúng, bạn mới có thêm lý do để tin chỗ đó cần hỏi lại.

Đọc lại đề, từng chữ. Đề hỏi "giải thích vì sao" mà con chỉ ghi đáp án; đề bảo "làm tròn tới hàng phần mười" mà con để nguyên; đề Văn yêu cầu viết đoạn từ năm tới bảy câu mà con viết ba câu. Những lỗi này rất hay gặp, và cô trừ điểm là đúng theo yêu cầu của đề.

Xem lời phê bên lề. Cô thường ghi ngắn: "thiếu đơn vị", "chưa lập luận", "sai bước 2". Hỏi con: "Cô ghi chữ này, con hiểu cô muốn nói gì không?" Con hiểu lời phê thì lần sau sẽ tránh được, quan trọng hơn hai điểm vừa mất.

Ghi lại chỗ vẫn còn thấy chưa rõ. Đọc kỹ rồi mà vẫn thấy con làm đúng, cách làm hợp lý, không có lời phê giải thích, thì ghi lại đúng câu đó, đúng chỗ đó. Đây là câu hỏi đáng mang đi hỏi. Chụp lại rõ phần đó, kèm đề bài, để khi hỏi không phải tả lại bằng lời.

Sai thật hay sai cách trình bày: những trường hợp hay gặp

Cha mẹ học theo kiểu cũ nhiều khi thấy con ra đáp số đúng là nghĩ con đúng. Nhưng thầy cô chấm cả cách làm. Bảng dưới giúp đọc ra lý do bị trừ điểm:

Trên bài của conThường là vì
Đáp số đúng nhưng bị trừ nửa điểm.Thiếu một bước lập luận, thiếu lời giải, hoặc thiếu đơn vị ở kết quả.
Bài Toán có lời văn đúng phép tính nhưng thiếu điểm.Câu trả lời chưa đủ ý, hoặc chưa ghi "Đáp số".
Bài Văn đủ ý nhưng điểm thấp hơn con nghĩ.Chưa đúng kiểu bài đề yêu cầu, sai chính tả nhiều, câu dài không ngắt.
Bài Tiếng Anh đúng nghĩa nhưng bị gạch.Sai dạng của động từ hoặc thiếu chữ cái cuối, dù nghĩa vẫn hiểu được.
Câu trắc nghiệm con nói tô đúng mà bị sai.Con tô hai ô, tẩy chưa sạch, hoặc nhầm thứ tự câu khi tô.
Cô cộng điểm các câu ra tổng khác.Có thể nhầm lẫn khi cộng; đây là chỗ hỏi lại hợp lý và cô thường sửa ngay.

Khi đã đối chiếu như vậy, phần lớn thắc mắc tự hết. Nếu vẫn còn một chỗ không rơi vào trường hợp nào, đó là lúc hỏi. Cũng nên nói thật với con rằng có những cách làm bố mẹ học ngày xưa không còn được chấm như vậy, để con không bị kẹt giữa hai cách.

Ai hỏi trước, và hỏi thế nào

Thứ tự hỏi tuỳ tuổi con. Mục tiêu là con học được cách tự hỏi khi chưa hiểu, chứ không phải bố mẹ luôn đứng ra.

  1. Con lớp 6 trở lên: để con tự hỏi thầy cô bộ môn trước, lúc cuối tiết hoặc giờ ra chơi. Cùng con chuẩn bị một câu: "Thưa cô, câu 3 em làm ra kết quả này, cô chỉ giúp em sai ở bước nào để em sửa ạ." Nhắc con mang bài theo, chỉ đúng chỗ.
  2. Con tiểu học: con thường chưa dám hỏi, cha mẹ nhắn cô chủ nhiệm. Nhắn riêng, gửi một ảnh chụp rõ đúng câu đó, viết: "Dạ em chào cô, em là bố bé C lớp 3B. Em xem bài Toán của cháu, câu 4 em chưa hiểu cháu thiếu ở bước nào. Cô tiện thì chỉ giúp em để tối em kèm cháu ạ."
  3. Không nói "cô chấm sai", không nói "cháu làm đúng mà". Câu hỏi luôn là "thiếu ở đâu", vì đó là điều bạn thật sự cần biết.
  4. Hỏi một lần, về một bài. Không mang ra năm bài cũ trong học kỳ để hỏi một lượt.
  5. Nếu sau khi cô giải thích vẫn còn thấy chưa rõ, xin cô vài phút gặp sau giờ học để xem bài cùng nhau, thay vì nhắn qua lại nhiều lần.

Việc phúc khảo hay xem lại điểm kiểm tra định kỳ, nếu có, làm theo quy định hiện hành của nhà trường; hỏi cô chủ nhiệm cách làm và thời hạn. Đừng tự đoán thủ tục rồi gửi đơn đi các nơi.

Trong lúc chờ: nói gì với con về điểm số

Từ lúc bạn thấy chỗ chưa rõ tới lúc cô trả lời có khi mất hai ba ngày. Khoảng thời gian này con để ý bố mẹ rất kỹ. Nếu bố mẹ cứ nhắc đi nhắc lại "con bị thiệt", con sẽ học được rằng điểm thấp là lỗi của người chấm, và lần sau sẽ tìm người để trách thay vì tìm chỗ mình thiếu.

Nói với con một cách bình thản: "Mẹ hỏi cô câu 4 rồi, để cô xem lại. Dù cô trả lời thế nào thì tối nay mình vẫn làm lại câu này cho chắc, nhé." Rồi làm thật. Cho con làm lại câu bị trừ điểm vào vở nháp, đủ từng bước, không xem bài cũ. Nếu con làm lại vẫn đúng và trình bày đủ, bạn yên tâm là con hiểu; nếu con vấp ở một bước, chính bạn vừa tìm ra lý do mất điểm.

Với con nhỏ, điểm số có khi chỉ là cái cớ cho một nỗi lo khác: sợ bị ông bà hỏi, sợ thua bạn ngồi cạnh. Hỏi con một câu nhẹ: "Ngoài điểm ra, có điều gì làm con buồn ở bài này không?" Đôi khi con kể bị bạn chê, và đó mới là chuyện cần nói hơn cả câu 4.

Khi cô trả lời: nhận câu trả lời thế nào

Phần lớn thầy cô trả lời rõ ràng, chỉ ra bước con bỏ sót hay yêu cầu của đề mà con chưa làm. Lúc đó cảm ơn cô bằng một câu ngắn: "Dạ em hiểu rồi ạ, tối nay em cho cháu làm lại câu này. Em cảm ơn cô." Và về nhà làm thật. Cho con chép lại câu đó vào vở nháp, làm lại đủ bước, giảng lại cho bạn nghe.

Nếu cô xem lại và thấy mình chấm nhầm, cô sẽ sửa điểm. Cảm ơn cô như bình thường, không nhắc lại, không kể với phụ huynh khác. Thầy cô chấm vài trăm bài mỗi đợt, nhầm một chỗ cộng điểm là chuyện có thể xảy ra với bất kỳ ai.

Nếu câu trả lời của cô khác ý bạn, ví dụ cô vẫn trừ điểm vì con không trình bày theo cách đã dạy trên lớp, hãy nhận câu trả lời. Đây là quyết định chuyên môn của người dạy. Điều có ích cho con lúc này là biết lần sau trình bày thế nào, không phải thêm hay bớt một điểm. Tranh luận tiếp chỉ làm con thấy điểm số là thứ người lớn giành nhau, và lần sau con sẽ ngại cho bố mẹ xem bài.

Những việc không cần làm

Có vài việc cha mẹ hay làm khi thấy điểm thấp, ý tốt nhưng làm con và cô đều khó xử:

  • Chụp bài kiểm tra gửi vào nhóm lớp để hỏi các phụ huynh khác con họ có bị chấm như vậy không.
  • Đem bài của con so với bài của bạn cùng lớp để chứng minh con bị thiệt.
  • Nhắn cô lúc đêm khuya, ngay sau khi xem bài, khi còn đang bực.
  • Gọi điện cho cô xin "nâng giúp cháu nửa điểm" vì sắp tổng kết.
  • Dặn con lần sau cãi lại thầy cô khi thấy mình đúng.
  • Mua thêm sách, đăng ký thêm lớp chỉ vì một bài kiểm tra.

Mỗi việc trên đều đưa điểm số lên trước chuyện con hiểu bài. Một bài kiểm tra chỉ là một lần chụp lại con ở một buổi sáng, có thể con ngủ ít, có thể đề rơi đúng phần con còn yếu. Thứ đáng giữ là việc con biết mình sai ở đâu và dám hỏi khi chưa rõ.

Tự kiểm sau vài tuần

Sau một hai lần xử lý như trên, để ý xem con có tự mang bài về cho bố mẹ xem không, kể cả bài điểm thấp. Con có tự đọc lời phê và nói được mình sai ở đâu không. Con lớn có dám tự hỏi thầy cô một câu khi chưa hiểu không. Ba dấu hiệu này cho biết con đang học từ bài kiểm tra, không chỉ nhìn con số ở góc trên.

Nếu cùng một kiểu lỗi cứ lặp lại qua nhiều bài, như luôn thiếu đơn vị hay luôn bỏ bước, đó là chuyện của cách làm bài, nên hỏi cô một câu: "Cô thấy cháu hay thiếu bước này, ở nhà em cho cháu luyện thế nào thì hợp ạ?" Nếu con điểm thấp đột ngột ở nhiều môn cùng lúc, kèm mệt mỏi hay buồn bã, hãy nói chuyện với giáo viên chủ nhiệm về tình hình chung của con thay vì hỏi từng bài.

Câu hỏi thường gặp

Có nên nhắn cô ngay khi thấy bài của con bị chấm sai không?

Không nên nhắn ngay. Ngồi cùng con đọc lại bài, đọc đề và lời phê trước, vì phần lớn chỗ tưởng chấm sai là do thiếu bước hay chưa đúng yêu cầu của đề. Chỉ hỏi cô khi đã đọc kỹ mà vẫn còn một chỗ chưa rõ.

Con học cấp 2 thì ai nên hỏi thầy cô về điểm?

Nên để con tự hỏi thầy cô bộ môn trước, hỏi riêng lúc cuối tiết và hỏi để biết mình thiếu ở đâu. Cha mẹ giúp con chuẩn bị câu hỏi. Khi con đã hỏi mà vẫn chưa rõ, cha mẹ mới nhắn cô chủ nhiệm.

Có nên so bài của con với bài của bạn để hỏi cô không?

Không nên, vì so bài làm cô khó xử và kéo bạn khác vào chuyện của con mình. Hỏi về chính bài của con: câu nào, bước nào, thiếu điều gì. Mỗi bài được chấm theo cách làm của chính bài đó.

Cô trả lời rồi mà vẫn thấy chưa thoả đáng thì sao?

Nếu là bài kiểm tra thường xuyên, nên nhận câu trả lời và giúp con trình bày đúng cách cô hướng dẫn. Nếu là bài kiểm tra định kỳ và bạn thật sự thấy có nhầm lẫn, hỏi cô chủ nhiệm về quy định xem lại bài hiện hành của nhà trường.

Làm sao để con không sợ đưa bài điểm thấp cho bố mẹ xem?

Mỗi lần con đưa bài, hỏi con làm thế nào trước khi nhìn điểm, và giữ giọng bình thường. Khi con thấy bài điểm thấp chỉ dẫn tới một buổi ngồi xem lại cùng nhau chứ không phải một trận mắng, con sẽ tự mang bài về.

Thấy cô cộng điểm nhầm thì nói thế nào cho khéo?

Nhắn riêng, gửi ảnh rõ phần điểm từng câu và viết nhẹ nhàng rằng em cộng lại thấy khác, nhờ cô xem giúp. Không dùng chữ chấm sai. Cô thường sửa ngay và cảm ơn phụ huynh đã báo.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138